Matera jest jednym z najbardziej popularnych miejsc w regionie włoskim- Bazylikata.
To niezwykłe miasto rozsławiły kręcone tu liczne filmy. Do najbardziej znanych należą „ Pasja” Mela Gibsona i ostatni „Bond” z Danielem Craigiem „Nie czas umierać”.
Matera oczarowała mnie od pierwszego wejrzenia wyjątkowym widokiem Sassi– starych dzielnic wydrążonych w tufowej skale położonych na zboczach wąwozu rzeki Gravina.
Trochę historii…
Matera szczyci się faktem, że jest najdłużej zamieszkanym miastem na świecie. Według historyków osadnictwo trwa tu od epoki kamienia łupanego. Mieszkańcy miasta pierwotnie wykuwali swoje groty w skałach, a z czasem tworzono domy z dobudowaną jedną zewnętrzną ścianą.
Z biegiem lat warunki życia na terenie Sassi stały się coraz gorsze. W skalnych domach mieszkały zwykle duże i wielopokoleniowe rodziny często razem ze zwierzętami gospodarskimi. Zwykle nie mieli dostępu do bieżącej wody, kanalizacji i prądu. Brak podstawowych zasad higieny skutkował plagami rozmaitych chorób i częstymi zgonami. Co drugie dziecko umierało.
W 1952 roku wszedł w życie projekt, który miał na celu przesiedlenie ludności do nowoczesnych domów. Warunki mieszkaniowe zdecydowanie się polepszyły, jednak sąsiedzka społeczność oddaliła się od siebie.
Dopiero w latach 80- tych XX w. zapoczątkowano konserwację opuszczonych domów w grotach.
Historyczna część miasta została wpisana na Listę Światowego Dziedzictwa Kulturalnego i Przyrodniczego UNESCO w roku 1993.
Na jak długo zatrzymać się w Materze?
Jak dotrzeć do Matery?
Z Polski najlepiej polecieć do lotniska w Bari (loty można rezerwować już od 60 zł za osobę, taką cenę mieliśmy w grudniu 2021). Tam najwygodniej jest wypożyczyć samochód na cały pobyt. Inna opcja to z Bari pojechać pociągiem do Matery. My wybraliśmy samochód, bo dodatkowo zwiedziliśmy Apulię, a w niej Alberobello, Polignano a Mare oraz Locorotondo. Pamiętajcie, że w zimie w regionie Bazylikata wymagane są łańcuchy na koła. Akurat my mieliśmy je w pakiecie wynajmu auta. Dzięki temu, że było ciepło nie mieliśmy potrzeby ich użyć. Warto dodać, że w okresie zimowym ceny wypożyczenia aut są znacznie niższe.
Za auto klasy Seat Ibiza (dostaliśmy jednak Fiata 500L – darmowy upgrade) na 3 dni w grudniu 2021 z pełnym ubezpieczeniem zapłaciliśmy 475 zł (rezerwacja przez Wizz Air- Rentalcars- firma Autovia ).
Na przełomie września i października 2022 hybryda Toyota Yaris (dostaliśmy hybrydę Toyotę CHR- darmowy upgrade) – 7 dni z pełnym ubezpieczeniem kosztowała 2090 zł (rezerwacja Discover Cars – Noleggiare).
Jeśli przyjeżdżacie do Matery samochodem zaparkujcie go na bezpłatnym lub płatnym parkingu, bo na teren Sassi nie można wjeżdżać bez specjalnych przepustek. Za nierespektowanie zakazów we Włoszech grożą wysokie kary.
Na jak długo zatrzymać się w Materze?
Moim zdaniem minimum pobytu to 2 dni. Pierwszy raz spędziłam w Materze 2 noce przed świętami Bożego Narodzenia w roku 2021. Z chęcią zostałabym tam dłużej, bo nie starczyło nam czasu by przejść na drugą stronę rzeki Gravina.
Za drugim razem byliśmy pod koniec września 2022 również 2 dni. Jednak jeśli macie możliwość spędzić tam 3 lub 4 noce, to myślę, że jest to optymalny czas. Bardzo polecam wizyty w Materze przed Bożym Narodzeniem, bo panuje tam niesamowicie magiczna atmosfera. Dodatkową atrakcją dla nas był świąteczny jarmark na Piazza Vittorio Veneto oraz koncert organizowany na Piazza San Pietro Caveoso. Miasto było w tym czasie pięknie udekorowane światełkami oraz choinkami.
W terminie 19 do 21 grudnia 2021 akurat pogoda nam dopisała. W dzień było sporo słońca i temperatura od 14 do 20 stopni. Oczywiście należy być przygotowanym na różną pogodę, bo zimą w Materze bywa, że pada mocny deszcz. Poranki i wieczory zawsze są chłodniejsze. Jednak myślę, że zwykle powinno być znacznie cieplej niż w Polsce. Warto dodać, że turystów jest dużo mniej właśnie w okresie zimowym.
Pod koniec września w dzień było około 25 stopni, a wieczorem około 20. Przy takich temperaturach było trochę trudniej wspinać się po licznych schodach w historycznym centrum.
Zwiedzanie
Pamiętajcie, że Sassi jest wymagające kondycyjnie. Jeśli chcecie je dobrze zwiedzić pokonacie setki metrów różnic wysokości i tysiące schodów. Ogromne trudności będą mieć osoby z ograniczeniami ruchowymi oraz z wózkami dziecięcymi.
Warto zaopatrzyć się w wygodne obuwie. Z mapą trudno jest zwiedzać Sassi, więc najlepszym sposobem na eksplorowanie jest po prostu wędrówka po labiryntach uliczek. Jest to niesamowicie fascynująca i warta każdego wysiłku przygoda. Wrażenia i wspomnienia cudownych widoków pozostaną z Wami na całe życie.
Co zobaczyć?
1.
Piazza San Pietro Caveoso– główny plac w Sassi di Matera z charakterystycznym kościołem. Tu natrafiliśmy na piękny koncert wieczorem 20 grudnia (na poniższym zdjęciu widać plac z kościołem San Pietro Caveoso i przygotowania na koncert) . Na tym placu były również kręcone sceny z filmu o Jamsie Bondzie.
2.
Kościoły skalne: Church of Saint Mary of Idris i Cripta di San Giovanni in Monterrone.
Ten drugi całkowicie wykuty w skale.
Istnieje możliwość zakupu biletu łączonego, który obejmuje wstęp do 3 głównych kościołów skalnych w Materze.
3.
Bazylika katedralna – widoczna niemal na wszystkich zdjęciach przedstawiających Materę. Tuż obok jest świetny punkt widokowy, z którego widać Sassi.
4.
Casa Grotta nei Sassi di Matera, gdzie możemy zobaczyć jak wyglądało typowe mieszkanie w jaskini. Wstęp kosztuje 5 Euro i według mnie warto tu zajrzeć (na poniższym zdjęciu).
5.
Wystawa Salvadora Dalego w Complesso Rupestre Madonna delle Virtù e San Nicola dei Greci – Sassi. Piękne rzeźby w wyjątkowych zabytkowych wnętrzach. Bilet normalny 12 Euro. Szczegółowe ceny biletów ulgowych znajdziecie na stronie wystawy https://www.daliamatera.it/contatti/
6.
Chiesa di San Giovanni Battista– romański kościół (na poniższym zdjęciu) położony na pięknym i klimatycznym placu. Kręcono scenę z filmu „Nie czas umierać” (kiedy para była ostrzeliwana w samochodzie).
7.
Piazza Vittorio Veneto – główny plac Matery.
Zimą organizowany jest tu jarmark bożonarodzeniowy.
Będąc tu, można zajrzeć do dawnej cysterny miasta – Palombaro lungo. Dwa razy dziennie (12:00, 17:00) odbywa się oprowadzanie z przewodnikiem po angielsku. 09:30–13:30, 15:00–19:00, nam samodzielne zwiedzanie tego miejsca zajęło kilkanaście minut.
8.
Jeśli mamy więcej niż 1 cały dzień na zwiedzanie, warto przejść przez most – Ponte Tibetano della Gravina na drugą stronę rzeki i podziwiać Materę z nieco innej perspektywy. Zdjęcie poniżej.
9.
Tramontano castle – kiedy już zwiedzimy całe Sassi warto wybrać się na spacer do parku z zabytkowym zamkiem z XVI w.
Najlepsze punkty widokowe
- Pierwszym miejscem gdzie się udaliśmy w Materze był taras widokowy Belvedere di Piazza Giovanni Pascoli. Z tego miejsca widać przepiękną zabudowę Sassi z górującą nad miastem katedrą i kościołem w skale. Na poniższym zdjęciu możecie zobaczyć widoki jakie można sfotografować w tym miejscu. Akurat udało mi się złapać na zdjęciu spadającą gwiazdę. Warto tu być o wschodzie lub o zachodzie słońca.
Taras widokowy na Piazza Duomo – przy katedrze
- Convent of Saint Agostino– tuż przy klasztorze rozpościera się piękny widok na Materę (zdjęcie poniżej).
- Belvedere Luigi Guerricchio detto dei „Tre Archi” Widok na katedrę i Sassi (czarno białe zdjęcie), jednocześnie punkt wyjścia do zwiedzania historycznego centrum
Gdzie nocować?
Za pierwszym razem nocleg mieliśmy w Dimore Pietrapenta Apartments- Via Lucana 223.
Był to pokój z widokiem na Sassi i ze śniadaniem w pobliskiej kawiarni (kawa, cornetto i sok). Świetna lokalizacja ze względu na bliskość historycznego centrum.
Poniższe zdjęcie wykonałam z balkonu.
Cena 160 Euro za 2 noce ( 2 osoby)
Za drugim razem nocowaliśmy w 3 dorosłe osoby w apartamencie w centrum Sassi di Matera. Właściciel odebrał nas autem z miejsca, gdzie udało nam się bezpłatnie zaparkować (przy straży pożarnej). Stamtąd podwiózł nas z bagażami do mieszkania (ma przepustkę do wjazdu do strefy ZTL). Był to 2 poziomowy apartament z sypialnią, salonem, 2 łazienkami i aneksem kuchennym oraz prywatnym dziedzińcem.
Sassi Sotto Le Stelle– cena za 2 noce, z produktami na włoskie śniadania i z kawą z ekspresu- 234 Euro + 2 Euro podatek miejski za osobę za noc. Poniżej zdjęcie z tego apartamentu. Zakupy spożywcze robiliśmy w Superemme S.R.L. , gdzie mieliśmy kilka minut piechotą.
Oba noclegi bardzo polecam.
Z właścicielami kontakt jest przez booking.com lub WhatsApp.
Gdzie jeść?
Na obiady czy kolacje najbardziej polecam Trattoria del Caveoso, która leży w Sassi.
Odkryłam to miejsce już w grudniu 2021 i wróciliśmy tu w październiku 2022. Za każdym razem byliśmy bardzo zadowoleni z jedzenia i z obsługi.
Restauracja specjalizuje się w typowych daniach lukańskich. Zawsze w ramach coperto dostajemy pyszny materski chleb. Polecam zamówić do picia prosecco, które jest wyjątkowo smaczne.
Próbowaliśmy potraw wegetariańskich, mięsnych , w tym przystawek, makaronów oraz domowego ciasta i każde danie było pyszne. Warto spróbować specjalności Trattorii del Caveoso. Dobrze mieć rezerwację stolika, jednak nam 2 razy udało się bez, ale byliśmy na samo otwarcie lokalu. Za danie płaciliśmy średnio 12-14 Euro.
Na lody polecam I Vizi degli Angeli – Gelateria Artigianale, która znajduje się blisko Belvedere di Piazza Giovanni Pascoli. Są to wspaniałe lody rzemieślnicze i dodatkowo w konkurencyjnej cenie.
Przy pierwszej wizycie w Materze byliśmy również w Trattoria Paolangelo.
Ceny tam są bardzo korzystne jak na tak duże dania czy zestawy turystyczne, jednak jakość potraw była niższa niż w Trattoria del Caveoso.
